కిడ్నీలో రాళ్లు ఉన్నాయని స్కానింగ్‌లో తెలిసినా కొంతమందికి ఎలాంటి నొప్పి ఉండదు. దీంతో చాలామంది “నొప్పి లేదు కాబట్టి రాయి వల్ల ప్రమాదం లేదు” అని భావిస్తుంటారు. కానీ ఇది ఎప్పుడూ సరైన ఆలోచన కాదు.
చిన్న కిడ్నీ రాళ్లు ఎలాంటి లక్షణాలు లేకుండానే ఉండవచ్చు. కొన్ని రాళ్లు మూత్రంతో బయటకు వెళ్లిపోవచ్చు. అయితే కొన్ని సందర్భాల్లో రాయి పెరగడం, మూత్రనాళంలోకి వెళ్లి అడ్డంకి కలిగించడం, మూత్రపిండంలో వాపు రావడం లేదా ఇన్ఫెక్షన్‌కు దారితీయడం జరగవచ్చు.
నొప్పి లేకపోతే రాయి ప్రమాదకరం కాదా?
అలా చెప్పలేం.
కిడ్నీలో రాయి ఉన్నప్పుడు నొప్పి లేకపోవడానికి రాయి చిన్నగా ఉండటం లేదా మూత్ర ప్రవాహాన్ని అడ్డుకోకుండా ఉండటం ఒక కారణం కావచ్చు. కొన్ని కిడ్నీ రాళ్లు చాలా కాలం లక్షణాలు లేకుండానే ఉండవచ్చు.
అందుకే నొప్పి ఉందా లేదా అనే ఒక్క విషయం ఆధారంగా రాయి పరిస్థితిని అంచనా వేయకూడదు. రాయి పరిమాణం, స్థానం, పెరుగుతోందా, మూత్రానికి అడ్డంకి ఉందా, ఇన్ఫెక్షన్ ఉందా వంటి అంశాలను వైద్యుడు పరిశీలిస్తారు.
కిడ్నీలో రాయి ఉంటే ఏం చేయాలి?
1. యూరాలజిస్ట్‌ను సంప్రదించాలి
స్కానింగ్‌లో రాయి ఉన్నట్లు తెలిసిన వెంటనే రాయి పరిమాణం, స్థానం గురించి యూరాలజిస్ట్‌తో చర్చించడం మంచిది.
ప్రతి రాయికీ వెంటనే ఆపరేషన్ అవసరం ఉండదు. చిన్నగా, లక్షణాలు లేకుండా, మూత్రానికి అడ్డంకి కలిగించని కొన్ని రాళ్లను వైద్యుల పర్యవేక్షణలో క్రమం తప్పకుండా పరిశీలిస్తూ ఉండవచ్చు. అయితే రాయి పెరుగుతున్నా, అడ్డంకి ఏర్పడినా లేదా ఇన్ఫెక్షన్ వచ్చినా చికిత్స అవసరం కావచ్చు.
2. నీరు తగినంత తాగాలి
కిడ్నీ రాళ్లను నివారించడంలో తగినంత ద్రవాలు తీసుకోవడం ముఖ్యమైన అంశం. అయితే ప్రతి వ్యక్తికి అవసరమైన నీటి పరిమాణం ఒకేలా ఉండదు.
సాధారణంగా పెద్దలకు రోజుకు సుమారు 2.5–3 లీటర్ల ద్రవాలు తీసుకోవాలని మార్గదర్శకాలు సూచిస్తున్నాయి. కానీ కిడ్నీ వైఫల్యం లేదా ఇతర వైద్య సమస్యలు ఉన్నవారు ఎంత నీరు తాగాలో తప్పనిసరిగా వైద్యుడిని అడగాలి.
మూత్రం చాలా ముదురు రంగులో ఉంటే డీహైడ్రేషన్‌కు సంకేతం కావచ్చు. తగినంత నీరు తాగడం ద్వారా మూత్రం పలుచగా ఉండేలా చూడటం రాళ్ల నివారణకు సహాయపడుతుంది.
3. ఉప్పు తగ్గించాలి
ఆహారంలో అధిక ఉప్పు తీసుకోవడం కిడ్నీ రాళ్ల ప్రమాదాన్ని పెంచే అంశాల్లో ఒకటి.
అందువల్ల:
- ప్యాకేజ్డ్ ఫుడ్స్ తగ్గించాలి
- చిప్స్, పాపడ్స్, ఉప్పు ఎక్కువగా ఉన్న స్నాక్స్ తగ్గించాలి
- ఫాస్ట్ ఫుడ్‌ను పరిమితం చేయాలి
- భోజనంలో అదనంగా ఉప్పు వేసుకునే అలవాటు తగ్గించాలి
4. కాల్షియం పూర్తిగా మానేయకండి
కిడ్నీలో రాళ్లు ఉన్నాయని తెలిసిన వెంటనే పాలు, పెరుగు వంటి కాల్షియం ఉన్న ఆహారాలను పూర్తిగా మానేయడం సరైనది కాదు.
కిడ్నీ రాయి ఏ రకానికి చెందిందో బట్టి ఆహార సూచనలు మారవచ్చు. అందువల్ల కాల్షియం, ఆక్సలేట్, జంతు ప్రోటీన్ వంటి వాటిని ఎంత తీసుకోవాలో వైద్యుడు లేదా డైటీషియన్ సలహాతో నిర్ణయించుకోవాలి.
5. రాయి రకాన్ని తెలుసుకోవడం ఉపయోగకరం
అన్ని కిడ్నీ రాళ్లు ఒకే రకంగా ఉండవు. కాల్షియం రాళ్లు, యూరిక్ యాసిడ్ రాళ్లు వంటి వివిధ రకాల రాళ్లు ఉంటాయి.
రాయి రకాన్ని బట్టి ఆహారం, మందులు, నివారణ పద్ధతులు మారవచ్చు. కాబట్టి గతంలో రాయి బయటకు వచ్చినట్లయితే దాన్ని పరీక్ష కోసం భద్రపరచి వైద్యుడికి చూపించడం ఉపయోగకరంగా ఉంటుంది.
నొప్పి లేకపోయినా ఏ లక్షణాలను గమనించాలి?
కింది లక్షణాలు కనిపిస్తే నిర్లక్ష్యం చేయకండి:
- మూత్రంలో రక్తం కనిపించడం
- మూత్రం పోసేటప్పుడు మంట లేదా నొప్పి
- తరచూ మూత్రం రావడం
- మూత్రం దుర్వాసనగా లేదా మబ్బుగా ఉండటం
- మూత్రం సరిగా రాకపోవడం
- వెన్ను లేదా పక్క భాగంలో నొప్పి
- పొత్తికడుపు లేదా గజ్జల్లో నొప్పి
- వికారం, వాంతులు
- జ్వరం లేదా చలి వణుకులు
🚨 ఈ పరిస్థితుల్లో వెంటనే వైద్య సహాయం అవసరం
కిడ్నీ రాయితో పాటు జ్వరం/చలి వణుకులు, తీవ్రమైన నొప్పి, మూత్రం రాకపోవడం లేదా చాలా తక్కువగా రావడం, వాంతులు, తీవ్రమైన నీరసం ఉంటే వెంటనే వైద్య సహాయం తీసుకోవాలి.
ముఖ్యంగా రాయి మూత్ర మార్గాన్ని అడ్డుకోవడంతో పాటు ఇన్ఫెక్షన్ ఉన్న పరిస్థితి అత్యవసరంగా పరిగణించబడుతుంది.
రాయి ఉన్నవారు గుర్తుంచుకోవాల్సిన 7 విషయాలు
1. నొప్పి లేదని రాయిని నిర్లక్ష్యం చేయకండి.
2. రాయి పరిమాణం, స్థానం తెలుసుకోండి.
3. వైద్యుడు సూచించిన ఫాలోఅప్ స్కాన్/పరీక్షలను మిస్ కాకండి.
4. తగినంత నీరు తాగండి.
5. ఉప్పు అధికంగా ఉండే ఆహారాన్ని తగ్గించండి.
6. మీ రాయి రకాన్ని బట్టి ఆహార మార్పులు చేసుకోండి.
7. జ్వరం, మూత్రం రాకపోవడం లేదా తీవ్రమైన నొప్పి ఉంటే వెంటనే వైద్యుడిని సంప్రదించండి.
చివరగా..
“నొప్పి లేదు కాబట్టి కిడ్నీలో రాయి గురించి పట్టించుకోవాల్సిన అవసరం లేదు” అనుకోవడం సరైంది కాదు.
అయితే మరోవైపు, “కిడ్నీలో రాయి ఉందంటే తప్పనిసరిగా ఆపరేషన్ చేయాలి” అనుకోవడం కూడా సరైనది కాదు. రాయి పరిమాణం, స్థానం, పెరుగుదల, మూత్రానికి అడ్డంకి, ఇన్ఫెక్షన్, కిడ్నీ పనితీరు వంటి అంశాలను బట్టి చికిత్స నిర్ణయిస్తారు. కొన్ని చిన్న, లక్షణాలు లేని రాళ్లను వైద్యుల పర్యవేక్షణలో పరిశీలించడం సరైన విధానం కావచ్చు.
గమనిక: ఇది సాధారణ ఆరోగ్య అవగాహన కోసం మాత్రమే. మీ స్కాన్‌లో రాయి పరిమాణం, స్థానం లేదా “హైడ్రోనెఫ్రోసిస్/అబ్స్ట్రక్షన్” వంటి వివరాలు ఉంటే, వాటి ఆధారంగా యూరాలజిస్ట్ సలహా తీసుకోవాలి.
